आज्ञा खबर
बर्दिवास
मधेशको सांस्कृतिक पहिचान बोकेको ऐतिहासिक पर्व जुडशितल
मिथिलाञ्चलभर श्रद्धा, उल्लास र पारिवारिक एकताको भावनासहित बुधवार मनाइँदै छ। विशेषगरी मधेश प्रदेश तथा आसपासका तराई क्षेत्रमा यो पर्वको छुट्टै महत्व रहँदै आएको छ।
❖ परम्परा र महत्व
जुडशितल पर्व नयाँ वर्ष (वैशाख) को दोस्रो दिन मनाइन्छ। यस दिन शरीरलाई शीतलता प्रदान गर्ने, रोगव्याधिबाट बच्ने र परिवारमा सुख–समृद्धिको कामना गर्ने विश्वास रहिआएको छ।घरका ज्येष्ठ सदस्यले बिहान सबेरै अन्य साना सदस्यको टाउकोमा चिसो पानी हालिदिने चलन छ, जसलाई “जुडाउने” भनिन्छ। यही परम्पराबाट ‘जुडशितल’ नाम रहन गएको मानिन्छ।
❖ विशेष परिकार र खानपान
यस पर्वमा अघिल्लो दिन पकाइएका परिकार खाने चलन छ, जसलाई ‘बासी खाना’ भनिन्छ। विशेषगरीःभात, दाल, तरकारीदही, चिउरा,अचार, सागसब्जीजस्ता परिकारले शरीरलाई चिसोपन दिने र गर्मीबाट जोगाउने विश्वास गरिन्छ।
❖ कृषिसँग जोडिएको सन्देश
जुडशितल केवल धार्मिक वा सांस्कृतिक पर्व मात्र नभई कृषिसँग पनि यस्ले गहिरो सम्बन्ध राख्छ। यो दिन किसानहरूले खेतबारीमा पानी हाल्ने, बिरुवामा सिँचाइ गर्ने र राम्रो उत्पादनको कामना गर्ने गर्छन्। यसले प्रकृतिप्रतिको सम्मान र संरक्षणको सन्देश पनि दिन्छ।
❖ सामाजिक एकता र पारिवारिक सम्बन्ध
यो पर्वले परिवारका सदस्यबीच आत्मीयता बढाउने काम गर्छ। टाढा रहेका आफन्तहरू पनि भेटघाट गर्ने, आशीर्वाद लिने र खुशी साटासाट गर्ने अवसरका रूपमा जुडशितल मनाउँछन।
❖ आधुनिक सन्दर्भमा जुडशितल
समयसँगै जीवनशैली परिवर्तन भए पनि जुडशितलको महत्व भने घटेको छैन। अहिले पनि मिथिलाञ्चलका शहरदेखि गाउँसम्म यो पर्व परम्परागत शैलीमै मनाइँदै आएको छ। स्थानीय तह र विभिन्न संघसंस्थाहरूले पनि यसको संरक्षण र प्रवद्र्धनमा ध्यान दिन थालेका छन्।
मिथिलाको मौलिक संस्कृतिको प्रतीकका रूपमा रहेको जुडशितल पर्वले केवल शरीरलाई शीतलता दिने मात्र होइन, सामाजिक सद्भाव, पारिवारिक एकता र प्रकृतिप्रतिको सम्मानलाई पनि मजबुत बनाउने सन्देश समेत दिन्छ।
