आज्ञा खबर
काठमाडौँ
आजदेखि विश्वभर विश्व स्तनपान सप्ताह विभिन्न जनचेतनामूलक कार्यक्रमका साथ मनाउन थालिएको छ। हरेक वर्ष अगस्ट १ देखि ७ सम्म मनाइने यो सप्ताहको उद्देश्य स्तनपानको महत्वबारे जनचेतना अभिवृद्धि गर्नु र आमा तथा शिशुको स्वास्थ्यमा यसको सकारात्मक प्रभावबारे जानकारी फैलाउनु हो।
यस वर्षको अभियानमा जन्मलगत्तै शिशुलाई आमाको दूध खुवाउने अभ्यासलाई अझ प्रभावकारी बनाउने, पहिलो छ महिनासम्म केवल आमाकै दूध खुवाउने तथा त्यसपछि थप पोषिलो आहारसँगै दुई वर्ष वा सोभन्दा बढी समयसम्म स्तनपानलाई निरन्तरता दिन प्रोत्साहन गरिएको छ।
स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार जन्मेको पहिलो एक घण्टाभित्र शिशुलाई स्तनपान गराउँदा संक्रमणको जोखिम कम हुनुका साथै शिशुको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढ्छ। आमाको दूधमा रहेका प्राकृतिक पोषक तत्व र प्रतिरक्षात्मक तत्त्वले शिशुको शारीरिक तथा मानसिक विकासमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने बताइएको छ।
स्तनपानले शिशुमात्र होइन, आमाको स्वास्थ्यमा पनि सकारात्मक प्रभाव पार्ने चिकित्सकहरूको भनाइ छ। नियमित स्तनपान गराउँदा प्रसूति पछिको रक्तस्राव कम हुने, स्तन तथा डिम्बाशयको क्यान्सरको जोखिम घट्ने तथा आमा–शिशुबीचको भावनात्मक सम्बन्ध अझ बलियो बन्ने उल्लेख गरिएको छ।
स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले पनि सबै स्वास्थ्य संस्था, स्थानीय तह र समुदायलाई स्तनपानमैत्री वातावरण निर्माण गर्न आग्रह गरेको छ। कामकाजी आमाले सहज रूपमा स्तनपान गराउन सक्ने व्यवस्था, पर्याप्त प्रसूति बिदा तथा परिवारको सहयोगलाई अभियानको महत्वपूर्ण पक्षका रूपमा जोड दिइएको छ।
विश्व स्वास्थ्य संगठन र युनिसेफले शिशुको स्वस्थ भविष्यका लागि स्तनपानलाई सबैभन्दा सुरक्षित, सुलभ र प्रभावकारी पोषणको स्रोत मान्दै यसको प्रवर्द्धनमा सरकार, स्वास्थ्यकर्मी, समुदाय र परिवार सबैको सक्रिय भूमिका आवश्यक रहेको बताएका छन्।